Problemen met het analyseren van je data?
In 2 tot 3 uurtjes loods ik je daar doorheen >>>
Alles wat je altijd al had willen weten over onderzoek, staat op ons online platform.
Maak een gratis account aan >>>

Page content

Standaarddeviatie of spreiding

Het is belangrijk om te weten of de getallen in een reeks dicht rondom het gemiddelde liggen, of dat ze meer verspreid zijn over de gehele range. De indicator daarvoor is de standaarddeviatie. Dit is de statistische term. In alledaags taalgebruik noemt men dit de spreiding of ook wel de standaardafwijking.

 
Word lid van Online Hulp bij OnderzoekAlles wat je moet weten over onderzoek vind je in het
Online Woordenboek Onderzoek en Statistiek >>>

 
De standaarddeviatie is een rekenkundige maat voor de spreiding van de getallen rondom het gemiddelde. Als er weinig spreiding is dan liggen de getallen allemaal dicht bij elkaar op een hoopje. Het nadeel van een variabele met weinig spreiding is dat het niet veel varieert en dat je ook weinig statistisch significante verschillen of verbanden zult vinden.

De formule voor het berekenen van de standaarddeviatie is de volgende:

De standaarddeviatie is een rekenkundige maat voor de spreiding van de getallen rondom het gemiddelde.

Als er helemaal geen variatie in de getallenreeks is dan is de uitkomst 0 (nul). Alle getallen komen dan overeen met het gemiddelde. Verder kan de standaarddeviatie in theorie oplopen tot plus oneindig. In de praktijk is de grootte van de standaarddeviatie afhankelijk van de range (het laagste minus het hoogste getal). Is de range groot dan heeft men ook een grote standaarddeviatie.

De standaarddeviatie kan gebruikt worden als indicator voor het normaal verdeeld zijn van de variabele. Als vuistregel geldt dat er in het interval dat bepaald wordt door het gemiddelde plus één maal de standaarddeviatie (de bovengrens) en het gemiddelde min één maal de standaarddeviatie (de ondergrens), ongeveer 69% van alle waarden voor moet komen. Bij plus of min twee maal de standaarddeviatie ligt ongeveer 95%, en bij plus of min drie maal de standaarddeviatie ligt 99% (zie illustratie hieronder). Is dit niet het geval dan heeft men een andere verdeling.

 

Het is belangrijk om te weten of de getallen in een reeks dicht rondom het gemiddelde liggen, of dat ze meer verspreid zijn over de gehele range. De indicator daarvoor is de standaarddeviatie.

Met behulp van de standaarddeviatie zijn ook uitbijters (dat zijn gegevens die flink afwijken van de rest) aan te wijzen. Je kan ze verwijderen door te stellen dat uitbijters niet boven 4 of 5 maal de standaarddeviatie plus of min het gemiddelde mogen uitkomen. Als een uitbijter wordt weggelaten, moet daarna natuurlijk wel opnieuw het gemiddelde en de spreiding worden berekend.

 

Foeke van der Zee met Boek over onderzoek© Foeke van der Zee (2017). hulpbijonderzoek.nl/online-woordenboek/standaarddeviatie
– specialist in Onderzoek en Statistiek
– auteur van boeken over onderzoek

 

Krijg hulp van experts

Er is nog veel meer te vertellen over onderzoek en statistiek.
In ons Online Woordenboek worden meer dan 120 trefwoorden uitgelegd
en er zijn meer dan 50 video’s gemaakt.

Lid worden van Online Hulp bij Onderzoek

en krijg toegang tot ons Online Hulp-platform.

Altijd fijn om te beschikken over goede en betrouwbare informatie.


Ben jij de basis over statistiek en SPSS vergeten of heb je daar nooit goed les in gekregen? Dan is onze Basiscursus Statistiek en SPSS precies iets voor jou. In 37 video’s verdeeld over 12 lessen leer je de basis van statistiek en hoe je de statistische analyses uitvoert in SPSS. Na het bekijken van een aantal video’s over een afgebakend onderwerp maak je opgaven om de kernpunten van die les in eigen woorden te zeggen. Die stuur je op naar Hulp bij Onderzoek en van een ervaren docent / onderzoeker krijg je feedback op je antwoorden.

En het mooie is: je kunt alle lessen volgen waar en wanneer je maar wilt (geen klasje, geen reistijd) en in je eigen tempo (elke dag 1 les? Of liever elke week eentje of elke maand?) Bij ons kan het.

Basiscursus Statistiek en SPSS

Ik wens je heel veel succes met onderzoek, statistiek en SPSS. Als je een keer weet hoe het moet, is het een makkie (en nog leuk ook).

Basiscursus Statistiek en SPSS
 

 

In onze videotutorials krijg je heldere uitleg over onderzoek, statistiek en SPSS. Dat is uiterst handig voor je studie of voor je afstudeeronderzoek. Bekijk ons aanbod in Online Kenniscentrum Onderzoek en Statistiek.

Aanbevelingen voor de video's over Statistiek en SPSS